Ο Μαγικός Κόσμος του παιδικού βιβλίου: Ζήτω η περιέργεια! (Ντίλι ντίλι)

Ντίλι-ντίλι, Ίκαρος, ζωγραφιές Μπαρμπα-Σπύρου, Δεκέμβρης 1948

 

 

Το Ντίλι-ντίλι είναι ένα παραμυθοτράγουδο, που ανήκει στο είδος των λεγόμενων cumulativetales. Τα «προσθετικά» αυτά παραμύθια, που λέγονται και «αλυσιδωτά», εμφανίζουν σταθερή επανάληψη δράσεων ή διαλόγων και χτίσουν την πλοκή τους κυριολεκτικά λέξη-λέξη. Γι’ αυτό και είναι ιδιαιτέρως αγαπητά στα μικρά παιδιά – και στους επαγγελματίες των λέξεων.

 

Η υπόθεσή τους είναι τις περισσότερες φορές απλή και στοιχειώδης, χτίζοντας μια κλιμάκωση κατορθωμάτων ή παθημάτων. Δεν έχουμε παρά να φέρουμε στο μυαλό μας το πολυαγαπημένο τραγούδι «Όταν θα πάω κυρά μου στο παζάρι», για να καταλάβουμε τι σημαίνει συσσώρευση και χτίσιμο με τις λέξεις, καθώς και επανάληψη.

 

Τα παραμύθια αυτά έχουν βαθιές ρίζες στην προφορική παράδοση, όχι μόνο την ευρωπαϊκή. Τέτοιες ιστορίες απαντούν στην εβραϊκή, την ινδική και την ιαπωνική παράδοση. Για το δυτικό κόσμο, βέβαια, τα πάντα –ή σχεδόν τα πάντα- ξεκινούν με το διάσημο Σπίτι του Τζακ, αρχές προς μέσα του δέκατου όγδοου αιώνα, όπου συμβαίνουν ...ακριβώς τα πάντα: μεθύσια, κουρέματα, φιλιά, θερισμοί. Και φυσικά πρωταγωνιστούν ζώα και άνθρωποι σε μια θαυμαστή αλυσίδα αλληλοδιαδοχών, σ’ ένα υπέροχο γαϊτανάκι κυκλωτικού τελικά χορού.

Οι Γκριμμ, αρχές του δέκατου ένατου αιώνα, συμπεριλαμβάνουν στη συλλογή τους αρκετά παρόμοια παραμύθια: την Ψείρα και τον Ψύλλο, όπου οι καταστροφές διαδέχονται η μία την άλλη και κορυφώνονται σε δάκρυα και θρήνους+ την Κατερινούλα και τον Πιφ Παφ Πόλτρι, όπου ο Πιφ Παφ Πόλτρι ζητάει το χέρι της όμορφης Κατερινούλας απ’ όλο της το σόι με τη σειρά – και τελικά το παίρνει. Ακόμα και η Γυναίκα του Ψαρά είναι ένα παραμύθι που «χτίζει», παρά την σφιχτοδεμένη και γερή και σύνθετη πλοκή του, παρά το δίδαγμά του, παρά τα εντυπωσιακά σκηνικά του – που από τα συνηθισμένα «σωρευτικά» παραμυθοτράγουδα λείπουν εντελώς.

Πλησιάζοντας λίγο ακόμα στην εποχή μας, το Μάϊο του 1875, το περιοδικό St. Nicholas Magazine δημοσιεύει για πρώτη φορά το παραμύθι του Ζυμαρόπαιδου, TheGingerbreadMan, του μπισκότου που μια άτεκνη γυναίκα ψήνει στο φούρνο και το βλέπει τελικά να ζωντανεύει. Το παραμύθι αυτό αγαπήθηκε σ’ όλον τον κόσμο και κυκλοφορεί σε αμέτρητες διασκευές και παραλλαγές.

Σ’ αυτή την πλούσια, σύνθετη, μακριά παράδοση εντάσσεται και το δικό μας Ντίλι-ντίλι. Το καντίλι, που έφεγγε και κένταγε η κόρη το μαντίλι. Από ‘κεί αρχίζουν όλα. Μια σειρά ηρώων, που εμφανίζονται και τρώνε ο καθένας τον προηγούμενο, χωρίς πολλά-πολλά, χωρίς δισταγμούς, χωρίς χασομέρια. Πρώτα ο ποντικός, που τρώει φυσικά το φυτίλι από το μέσα από το καντίλι. Μετά η γάτα. Μετά ο σκύλος. Τον σκύλο τον σκοτώνει το ξύλο. Το ξύλο το καίει η φωτιά. Τη φωτιά τη σβήνει το ποτάμι. Το ποτάμι το ρουφάει και το καταπίνει το βόδι. Και παρ’όλο που εδώ τελειώνει η έκδοση του Ίκαρου, η εικονογραφημένη από τον Μπάρμπα-Σπύρο, το Ντίλι-ντίλι συνεχίζει:  Το βόδι το τρώει ο λύκος. Τον λύκο τον σκοτώνει ο κυνηγός. Και ποιος ξέρει τι τον περιμένει τον κυνηγό; Ίσως η κόρη που κεντάει το μαντίλι.

 

Το λαϊκό τραγούδι-παραμύθι εικονογραφήθηκε εξ ολοκλήρου από τον ζωγράφο Σπύρο Βασιλείου. Η πρώτη έκδοση έγινε από τον Ίκαρο το 1948 και αγαπήθηκε πολύ από το κοινό. Ο εκδοτικός οίκος προχώρησε τώρα στην επανέκδοση αυτού του παλιού και αγαπημένου βιβλίου, «για να δώσει σ’ εκείνους τους πρώτους του αναγνώστες την ευκαιρία να το δωρίσουν, να το διαβάσουν στη νέα γενιά+ αλλά και στα σημερινά παιδιά να έρθουν σε επαφή με τη λαϊκή μας παράδοση και τη ζωγραφική του Σπύρου Βασιλείου». 

Δεν υπάρχουν ακόμη σχόλια

Σχολίασε
Δεν υπάρχουν ακόμη σχόλια

Μπορείτε να είστε πρώτος που θα αφήσει ένα σχόλιο

Σχολίασε

Όλα τα σχόλια
Βεβαιωθείτε ότι εισάγετε τις απαιτούμενες πληροφορίες (*). Βασικός κώδικας HTML επιτρέπεται.